ikona nutka

Wiolonczela

Opis instrumentu

To tenorowo-basowy instrument z grupy chordofonów smyczkowych. Powstał w oparciu o budowę skrzypiec, przy czym korpus wiolonczeli jest 2-krotnie dłuższy, a boczki 4-krotnie wyższe. Z dolnej części wiolonczeli wystaje nóżka, która służy podparciu na podłodze. Od skrzypiec instrument ten różni także smyczek – krótszy i mocniejszy niż skrzypcowy. Wiolonczela jest wyposażona w cztery struny. Gra się na niej w pozycji siedzącej, obejmując kolanami pudło rezonansowe. Wiolonczela posiada piękne, niskie, melancholijne brzmienie, choć w wysokim rejestrze brzmi wyraźnie, konkretnie, „błyskotliwie”.

Instrument ten powstał prawdopodobnie w II połowie XVI wieku z basowej violi da braccio. Pierwszym znanym twórcą utworów na wiolonczelę był Nicola Amati. Jednak dopiero jego uczeń, słynny Antonio Stradivari, stworzył obowiązujący do dzisiaj standard instrumentu. Najstarsza wiolonczela, która jest do dzisiaj w użyciu, to instrument stworzony w 1566 roku przez Andreę Amatiego dla orkiestry francuskiego króla Karola IX.

Wiolonczela może być elementem kwartetu smyczkowego czy orkiestry kameralnej i symfonicznej, jest jednak również istotnym instrumentem solowym. Muzyka przeznaczona na wiolonczelę powstawała od baroku aż do współczesności i zawsze cieszyła się dużym powodzeniem. Początkowo za jej pomocą realizowano partie basowe, później zajęła miejsce głównego bohatera popisów solo. Stało się to za sprawą znakomitych wykonawców wiolonczelowych, którzy zainspirowali kompozytorów do poszerzenia repertuarów przeznaczonych dla jednego wykonawcy. Szczególne zasługi w tym zakresie należą do Mścisława Rostropowicza – wirtuoza i wielkiego pedagoga wiolonczeli, który wypuścił ze swojej szkoły licznych wybitnych solistów, a także umocnił pozycję wiolonczeli jako instrumentu solowego tuż obok skrzypiec i fortepianu. Komponowali dla niego m.in. tak sławni twórcy, jak Sergiusz Prokofiew, Dymitr Szostakowicz czy Witold Lutosławski. Jemu też trzeba przyznać ważne miejsce w zapoczątkowaniu „renesansu” wiolonczeli, który trwa aż do dnia dzisiejszego.

Praktyczne informacje

  • Cena nowego instrumentu dla początkujących: ok. 1000 zł
  • Cena instrumentu profesjonalnego: od ok. 4500 zł
  • Wiek rozpoczęcia nauki: 6 lat

Przykłady wykorzystania wiolonczeli: